देशभर भारी वर्षा कम हुँदै गर्दा बाढीले डुबायो बस्ती, सडकहरू अवरुद्ध
लगातारको वर्षाका कारण मौसममा सुधार आउनुअघि नारायणी र कालीगण्डकी नदी किनारका दर्जनौँ घर डुबानमा परेका छन्, मनाङमा हिमपहिरोमा परी मानवीय क्षति भएको छ र प्रमुख राजमार्गहरू अवरुद्ध बनेका छन्।
नेपालभर परेको अविरल मनसुनी वर्षाका कारण आएको बाढी, नदीको तीव्र बहाव र हिमपहिरोले पश्चिमी क्षेत्रका दर्जनौँ घर डुबानमा पारेको छ भने सोमबारदेखि मौसममा सुधार आउनुअघि स्थानीयलाई सुरक्षित स्थानमा सार्नुपरेको थियो।
नारायणी नदीमा आएको बाढी सप्ताहान्तमा पश्चिम नवलपरासीको सुस्ता क्षेत्रमा पस्दा ७० भन्दा बढी घर डुबानमा परेका छन्। बीबीसी न्यूज नेपालीका अनुसार पश्चिम नवलपरासीका प्रमुख जिल्ला अधिकारी दीपकराज नेपालले सशस्त्र प्रहरी बलको सहयोगमा स्थानीय प्रशासनले करिब ४०० बासिन्दालाई सुरक्षित स्थानमा सारेको र विस्थापित अन्य परिवारहरू आफन्तकोमा आश्रय लिन पुगेको जानकारी दिए।
छिमेकी जिल्ला पर्वतको जलजला गाउँपालिकास्थित फर्सेमा कालीगण्डकी नदीको बाढी बस्तीमा पस्दा त्यहाँका करिब ८० घरमध्ये २५ वटा घर बगाएको छ। स्थानीय बासिन्दालाई पहिले नै सुरक्षित स्थानमा सारिएकाले उक्त घटनामा कुनै मानवीय क्षति नभएको नेपाल प्रहरीले पुष्टि गरेको छ।
उता उत्तरी भेगस्थित मनाङको नार्पा भूमिमा रहेको ७,१२६ मिटर अग्लो हिमलुङ हिमालको आधार शिविरमा प्रतिकूल मौसमका कारण हिमपहिरो गएको छ। मनाङका प्रमुख जिल्ला अधिकारी मुक्तिप्रसाद खनालले बीबीसी न्यूज नेपालीलाई बताएअनुसार दुई जनाको शव फेला पारी हेलिकप्टरमार्फत चामे पुर्याइएको छ भने आरोहण दलका १० जना सदस्य सकुशल हिँडेर तल झरेका छन् र खोजी कार्य अझै जारी छ।
यसअघि विपद्को जोखिम कम गर्न सरकारले पूर्वसतर्कताका आकस्मिक कदमहरू चालेको थियो। नेपाल वाचका अनुसार जल तथा मौसम विज्ञान विभागको चेतावनीपछि राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणले 'रेड' र 'अरेन्ज' जोखिम सूचीमा रहेका जिल्लाका मुख्य राजमार्गहरूमा रात्रिकालीन र लामो दूरीका सवारीसाधन सञ्चालनमा रोक लगाएको थियो। देशैभर गएको पहिरो र उर्लिएका नदीका कारण प्रमुख राजमार्गहरू अवरुद्ध हुन पुगेका थिए।
भारतको उत्तर प्रदेश आसपास केन्द्रित रहेको न्यूनचापीय प्रणाली र पश्चिमी वायुको प्रभावका कारण २४ घण्टाभित्र २० भन्दा बढी जल मापन केन्द्रहरूमा १०० मिलिमिटरभन्दा बढी वर्षा मापन गरिएको मौसमविद्हरूले बताएका छन्। जलविज्ञान अधिकारीहरूका अनुसार नारायणी नदीमा जलसतह ९ मिटरको खतराको तह नाघेर आइतबार झन्डै ११ मिटरसम्म पुगेको थियो, त्यसपछि मात्र तल्लो तटीय क्षेत्रको जोखिम बिस्तारै कम हुँदै गएको हो।
मौसमविद् सञ्जीव अधिकारी र विनोद पोखरेलले बीबीसी न्यूज नेपालीलाई दिएको जानकारीअनुसार भारी वर्षा गराउने उक्त प्रणाली आइतबार दिउँसोदेखि निकै कमजोर भइसकेको छ र सोमबारदेखि मौसम खुल्दै घाम लाग्न थालेको छ।
वर्षा थामिएसँगै सम्बन्धित निकायहरूको ध्यान विपद्पछिको पुनर्लाभमा केन्द्रित भएको छ। अनलाइनखबरका अनुसार बागमती प्रदेशका मुख्यमन्त्री किरण थापा मगरले प्रदेश सरकारको तत्कालको प्राथमिकता उद्धार तथा प्रारम्भिक राहत वितरणबाट क्षतिग्रस्त पूर्वाधार पुनर्निर्माण र भोटेकोशी करिडोरलगायतका क्षेत्रमा मनसुनी बाढीबाट विस्थापित भएका परिवारहरूको पुनर्स्थापनातर्फ मोडिएको स्पष्ट पारेका छन्। भक्तपुरमा बोल्दै थापा मगरले महत्त्वपूर्ण सामुदायिक पूर्वाधारहरूको पुनर्निर्माणका लागि प्रदेश सरकारले स्थानीय तह, सङ्घीय सरकार र निजी क्षेत्रसँग समन्वय गरी काम गरिरहेको बताए।