बाढी र सडक अवरोधका कारण देशभर तरकारीको भाउ आकासियो
अविरल मनसुनी वर्षा र राजमार्ग अवरुद्ध हुँदा काठमाडौँ र अन्य प्रमुख सहरहरूमा कृषि उपजको आपूर्ति ठप्प भएको छ, जसले गर्दा चाडपर्वको मुखमा तरकारी र प्याजको मूल्यमा भारी वृद्धि भएको छ।
नेपालभर परेको अविरल मनसुनी वर्षा र व्यापक पहिरोका कारण प्रमुख सडक सञ्जालहरू अवरुद्ध हुँदा चाडपर्व नजिकिँदै गर्दा तरकारी तथा भान्छाका अत्यावश्यक वस्तुहरूको मूल्य ह्वात्तै बढेको छ।
काठमाडौँ भित्रिने मुख्य सडकहरू, जसमा पृथ्वी राजमार्ग र बीपी राजमार्गका खण्डहरू पर्छन्, पहिरोले गर्दा ठप्प भएका छन्। यसका कारण लामो दूरीका यात्रुवाहक बस तथा मालवाहक सवारीसाधनहरू बाटोमै अलपत्र परेका छन् भनी नेपाल वाचले जनाएको छ। काठमाडौँ उपत्यका ट्राफिक प्रहरी कार्यालयका प्रवक्ता एसपी नरेशराज सुवेदीले प्रमुख सडक अवरुद्ध भएपछि राजधानीभित्र चल्ने सार्वजनिक बसहरू रोकिएको बताए। त्यस्तै गोंगबु नयाँ बसपार्कस्थित ल्होत्से बहुउद्देश्यीय प्रालिका महाप्रबन्धक पंकज मल्लले पहिरोका कारण सवारीसाधनहरू रोकिएको पुष्टि गरे। साना सवारीसाधनहरूले फर्पिङ हुँदै हेटौँडातर्फ जाने वैकल्पिक मार्ग प्रयोग गरे पनि यातायात युनियनहरूले चालकहरूलाई अत्यधिक सावधानी अपनाउन आग्रह गरेका छन्।
यातायात अवरुद्ध हुँदा सहरी क्षेत्रमा खाद्य आपूर्तिमा गम्भीर असर परेको छ। कारोबार दैनिकका अनुसार, बाहिरबाट आउने मालसामान घटेपछि पछिल्लो साता राजधानीमा तरकारीको थोक मूल्य ७२ प्रतिशतसम्मले बढेको छ। कालीमाटी फलफूल तथा तरकारी बजार विकास समितिको तथ्याङ्कले साताको मध्यतिर आपूर्ति परिमाण आधाभन्दा बढीले घटेको र त्यसपछि मात्रै केही सुधार भएको देखाएको छ। असोज ११ (सेप्टेम्बर २७) मा सकिएको सातामा हरियो भटमास (कोसा) ७२.७ प्रतिशतले बढेर प्रतिकिलो १९० रुपैयाँ पुगेको छ भने स्थानीय सानो गोलभेँडा ७१.६ प्रतिशतले बढेर प्रतिकिलो ६५ रुपैयाँ पुगेको छ। हरियो प्याज ५७.१ प्रतिशतले बढेर प्रतिकिलो २७५ रुपैयाँ पुगेको छ भने स्थानीय बन्दागोभीको भाउ २३.८ प्रतिशतले उकालो लागेको छ।
कालीमाटी तरकारी तथा फलफूल थोक बजार व्यवसायी संस्थाका पूर्वअध्यक्ष भरत खतिवडाले कारोबार दैनिकलाई बताएअनुसार, सडक सञ्जाल अवरुद्ध हुनुका साथै प्रतिकूल मौसमका कारण उपत्यका वरपरका किसानहरू खेतबारीमा पस्न नसक्दा मूल्यमा चाप परेको हो। हिमाल प्रेसद्वारा प्रकाशित दैनिक बजार बुलेटिनका अनुसार, सेप्टेम्बर २८ मा घरेलु तथा भारतबाट आयातित ठूलो गोलभेँडा प्रतिकिलो ११० रुपैयाँ थोक मूल्यमा कारोबार भइरहेको थियो भने घिरौँला, बोडी, सिमी र सागपातलगायतका तरकारीको मूल्यमा पनि व्यापक वृद्धि देखिएको छ।
यस अवरोधले तराईका बजारहरूमा पहिलेदेखि नै महँगिएको प्याजको मूल्यलाई थप चर्काएको छ। कारोबार दैनिकका अनुसार, जनकपुरधाममा प्याजको खुद्रा मूल्य प्रतिकिलो १२० रुपैयाँ पुगेको छ। व्यापारी तथा उपभोक्ता हित संरक्षण अधिकारकर्मीहरूले नेपाल आफ्नो प्याजको मागको करिब ९८ प्रतिशत भारतमा निर्भर रहेको र यो मुख्यतया महाराष्ट्रको नासिक र मध्य प्रदेशको इन्दोरबाट आयात हुने गरेको बताएका छन्। मधेश प्रदेशमा वार्षिक करिब १०,७५९ हेक्टर क्षेत्रफलमा १ लाख ५४ हजार मेट्रिक टनभन्दा बढी प्याज उत्पादन हुने भए पनि पर्याप्त शीतभण्डार (कोल्ड स्टोर) को अभाव र कमजोर बजार संयन्त्रका कारण स्थानीय उपभोक्ताहरू सीमापारको मूल्य उतारचढावको मारमा पर्ने गरेको जनकपुर आलु तथा प्याज व्यवसायी संघका पूर्वअध्यक्ष अलाउद्दीन राइनले बताए। जलेश्वरस्थित क्वारेन्टाइन अधिकारीहरूले आर्थिक वर्ष २०८१/८२ (२०२५/२६) मा भिट्ठामोड नाकाबाट ४८ करोड ५० लाख रुपैयाँ बराबरको १२ हजार टनभन्दा बढी भारतीय प्याज आयात भएको अभिलेख राखेका छन्, यद्यपि चाडपर्व नजिकिँदै गर्दा खुद्रा मूल्य भने निरन्तर बढिरहेको छ।
