भैरहवा विमानस्थलमा उडानको प्रतीक्षा, व्यवसायीद्वारा सरकारी पहलको माग
रूपन्देहीका स्थानीय व्यवसायीहरूले गौतमबुद्ध अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा नियमित अन्तर्राष्ट्रिय उडान पुनः सञ्चालन गर्न सरकारसँग माग गरेका छन्, जहाँ गत चैतदेखि उडान ठप्प छ।
गोरखापत्र र नागरिक दैनिकका अनुसार, सञ्चालनमा आएको झन्डै साढे चार वर्ष बितिसक्दा पनि भैरहवास्थित गौतमबुद्ध अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल नियमित अन्तर्राष्ट्रिय उडानविहीन बनेको छ। यसले गर्दा आसपासको पर्यटन पूर्वाधारमा खन्याइएको अर्बौं रुपैयाँको लगानीलाई लिएर स्थानीय व्यवसायी चिन्तित बनेका छन्।
रूपन्देहीमा मुलुककै दोस्रो अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल निर्माण गर्न राज्यले करिब ३५ अर्ब रुपैयाँ खर्च गरेको थियो। तर, २५ मार्च २०२६ मा थाई एयर एसियाले बैंकक–भैरहवा उडान गरेयता व्यावसायिक अन्तर्राष्ट्रिय उडान पूर्ण रूपमा ठप्प छ। उक्त उडानबाट १४ यात्रु आएका थिए भने १०६ यात्रु फर्किएका थिए। त्यसयता कुनै पनि अन्तर्राष्ट्रिय उडान नभएको र माथिल्लो निकायबाट पनि कुनै नयाँ उडान तालिका प्राप्त नभएको विमानस्थलका सूचना अधिकारी पवन अग्रहरीले राष्ट्रिय समाचार समिति (रासस) लाई जानकारी दिएका छन्।
शिलापत्रका अनुसार, हालैको राजनीतिक परिवर्तन र प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह नेतृत्वको राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीको सरकार गठन भएसँगै रूपन्देहीका निजी क्षेत्रले सरकारी पहलका लागि पुनः दबाब बढाएका छन्। व्यवसायीहरूको प्रतिनिधिमण्डलले प्रधानमन्त्री तथा संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयनमन्त्रीसँग भेटेर भैरहवालाई प्राथमिकतामा राख्न र कम्तीमा एउटा अन्तर्राष्ट्रिय वायुसेवा कम्पनीलाई नियमित उडान गराउन मन्त्रिपरिषद्मार्फत पहल गर्न आग्रह गरेका छन्।
अन्तर्राष्ट्रिय उडान नहुँदा आफ्नो ठूलो लगानी जोखिममा परेको स्थानीय व्यवसायीहरूको भनाइ छ। नेपाल एसोसिएसन अफ टुर एन्ड ट्राभल एजेन्ट्स (नाट्टा) लुम्बिनी च्याप्टरका पूर्वअध्यक्ष सागर अधिकारीका अनुसार बुद्ध जन्मस्थलमा हुने सिधा उडानको आसमा निजी क्षेत्रले सरकारी लगानी (३५ अर्ब रुपैयाँ) भन्दा दोब्बरभन्दा बढी रकम होटल, यातायात र अन्य पर्यटकीय व्यवसायमा लगानी गरिसकेको छ। यस्तै, सिद्धार्थ उद्योग वाणिज्य संघका अध्यक्ष नेत्रप्रसाद आचार्यले पूर्वप्रधानमन्त्रीहरू केपी शर्मा ओली, पुष्पकमल दाहाल र शेरबहादुर देउवालाई पटक–पटक आग्रह गर्दा पनि दिगो उडान हुनुको सट्टा छिटफुट चार्टर उडानमा मात्र सीमित भएको तर नयाँ सरकारबाट भने नयाँ आशा पलाएको पत्रकारहरूलाई बताए।
नेपाल प्रेसका अनुसार, पोखरा अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलको पछिल्लो विकासले पनि रूपन्देहीका व्यवसायीमा आशा जगाएको छ। पोखरामा फ्लाइडुबईले २३ सेप्टेम्बरदेखि बोइङ ७३७ म्याक्स ८ विमानमार्फत दुबईबाट दैनिक उडान सुरु गरिसकेको छ। यदि पोखराले नियमित अन्तर्राष्ट्रिय उडान पाउन सक्छ भने सरकारी स्तरबाट बाँकी रहेका प्रक्रियागत समस्या हल गरी भैरहवामा पनि उडान सञ्चालन गर्न सकिने व्यवसायीहरूको तर्क छ।
पार्किङ शुल्क र हवाई इन्धनमा सरकारले छुट दिए पनि यात्रुहरूका लागि आवश्यक आधारभूत सेवाको अभाव भैरहवामा अझै कायमै रहेको व्यवसायीहरू औंल्याउँछन्। भिसा बायोमेट्रिक प्रक्रिया, वैदेशिक रोजगारीका लागि स्वास्थ्य परीक्षण, बिमा सुविधा, श्रम स्वीकृति डेस्क र नो अब्जेक्सन सर्टिफिकेट (एनओसी) जस्ता अत्यावश्यक सेवाहरू अझै पनि केन्द्रमै सीमित छन् वा स्थानीय स्तरमा उपलब्ध छैनन्। यसले गर्दा वैदेशिक रोजगारीमा जाने यात्रु र विदेशी पर्यटक दुवै प्रभावित भइरहेका छन्। उद्घाटन भएयता विमानस्थलबाट १ हजार २२२ वटा नियमित तथा चार्टर अन्तर्राष्ट्रिय उडान भएका छन्, जसबाट ६९ हजार ३७७ यात्रु (आगमन ३१ हजार ९३२ र प्रस्थान ३७ हजार ४४५) ले यात्रा गरे पनि अहिले भने यसको धावनमार्ग सुनसान प्रायः छ।